"Yjet" ose "iriqët" te fëmijët dhe foshnjat - Ja ç'duhet të dini

Yjet ose iriqët në lëkurën e fëmijëve siç quhen në gjuhën popullore, shkaktohen nga më shumë se 100 lloje të ndryshme të virusit të papillomës njerëzore (HPV). Virusi hyn nëpërmjet një gërvishtjeje të vogël ose prerjeje dhe rritet ngadalë për disa muaj para se të formojë yllin/iriqin. Shumica e "yjeve" mund të trajtohen me barna që blihen pa recetë, por trajtimi mund të zgjasë disa muaj.

Si të kuptoj nëse fëmija ka yje?

Yjet janë të zakonshme te fëmijët që janë aktivë dhe lëvizin, ndërsa te foshnjat nën 2 vjeç janë të rralla. Llojet më të zakonshme të yjeve janë:

Yjet e zakonshëm: Shfaqen në çdo pjesë të trupit, por më shpesh në duar, sidomos rreth thonjve ose aty ku lëkura është dëmtuar. Janë të fortë dhe të ashpër dhe duken si kupola të vogla ngjyrë lëkure.

Yjet plantarë: Gjenden në fund të këmbës. Mund të jenë shumë të dhimbshëm dhe ndjenja është sikur ecësh mbi një gur të vogël. Duken si copëza të forta lëkure dhe mund të kenë pika të zeza të vogla.

Yjet filiformë: Gjenden rreth gojës, syve ose hundës. Kanë formë si gishta dhe zakonisht janë ngjyrë lëkure.

A janë yjet ngjitës?

Yjet nuk janë shumë ngjitës, por virusi mund të transmetohet nga kontakti i drejtpërdrejtë me një person tjetër ose nga përdorimi i një objekti që ka qenë në kontakt me yjet, si p.sh. peshqir. Yjet shpesh përhapen kur fëmijët i kruajnë ato.

Si të trajtoj yjet te fëmija?

Shpesh mund t’i lësh yjet të zhduken vetë, pasi rreth 60% e tyre zhduken brenda dy vjetësh pa trajtim.

Nëse trajtimi dëshirohet, fillo me barna për yje që blihen pa recetë nga farmacia. Këto duhet përdorur sipas udhëzimeve dhe zakonisht përfshijnë:

Zhyt yjet në ujë të ngrohtë për 5 minuta çdo ditë, më mirë natën.

Vendos barnën vetëm mbi yje, pa prekur lëkurën përreth.

Pasi barna thahet, mbulo yjet me ngjitëse dhe lëre gjatë natës.

Përdore trajtimin çdo ditë derisa yjet të zhduken, mund të zgjasë 2-4 muaj.

Nëse yjet janë shumë ose kthehen shpesh, konsultohu me mjekun. Ai mund të përshkruajë barna më të forta ose të rekomandojë ngrirje ose heqje kirurgjikale.

Kur duhet të shkoj te mjeku?

Nëse yjet janë të dhimbshëm, përhapen, ose po i shkaktojnë fëmijës turp.

Nëse yjet ndryshojnë ngjyrë ose rriten shpejt.

Nëse duken të infektuar (skuqje, tharje, temperaturë).

Nëse yjet janë në zona të ndjeshme si anus, organet gjenitale apo goja (mund të jenë yje venerealë, që kërkojnë vëmendje mjekësore).

Si të parandaloj yjet?

Larja e rregullt e duarve.

Mos ndarja e peshqirëve apo sendeve personale.

Pastrimi dhe mbulimi i prerjeve dhe gërvishtjeve.

Sigurohu që fëmija të marrë vaksinën HPV (zakonisht në moshën 11-12 vjeç) për të parandaluar yjet gjenitale dhe disa lloje të virusit që lidhen me kancer.